Европскиот пазар на половни автомобили поминува низ парадокс што ги збунува купувачите и продавачите - цените сега паѓаат, но експертите предвидуваат експлозивен раст во наредниот период.
Анкета спроведена од Auto1 меѓу повеќе од 7.000 европски продавачи на половни автомобили открива невообичаена ситуација. Речиси половина очекуваат цените на половните автомобили да паднат во 2026 година, додека само една петтина верува дека ќе се зголемат.
Ова не е изненадувачки, бидејќи цените веќе паѓаат од средината на 2025 година. Сепак, иднината на половните автомобили во однос на понудата и цената не е светла.
Зошто цените паѓаат? Има многу причини, но една доминира - слабата побарувачка. Дури 29 проценти од продавачите го наведуваат ова како главен проблем. Потрошувачите во ЕУ се двоумат, не се сигурни за иднината на автомобилите на фосилни горива наспроти електричните возила, а економската неизвесност дополнително ги попречува одлуките за купување.
Друг фактор е кинеското „цунами“. Четвртина од дилерите (25%) веруваат дека кинеските брендови, со своите агресивни цени и модерна технологија, радикално ги менуваат правилата на играта. Дилерите кои го наведуваат ова се особено песимистички настроени - повеќето очекуваат цените дополнително да паднат.
Третиот фактор е тоа што пазарот станува презаситен со увоз. Бројот на половни автомобили се зголемува од година во година, куповната моќ слабее, а луѓето сè уште одат на Запад. Некои дилери се жалат дека нивните автомобили стојат со месеци, некои дури и една година. Иако бројот на регистрации расте, има многу повеќе увезени автомобили, а исто така има и забележително зголемување на бројот на „плацови“ и приватни лица кои продаваат половни автомобили.
Долгорочните прогнози, сепак, не одат во корист на купувачите. Според некои проекции, се очекува продажбата на половни автомобили да порасне за повеќе од 20 проценти до крајот на деценијата. Сепак, аналитичарите тврдат дека цените ќе се удвојат во следните 15 години. Во исто време, понудата на традиционални мотори ќе ослабне, бидејќи ќе има сè помалку и помалку од нив во понудата.
Како е ова можно? Одговорот лежи во новите автомобили. Како што цените на новите автомобили растат поради електрификацијата, напредната технологија и сè построгите регулативи, половни автомобили стануваат сè попривлечни.
Кога нов автомобил чини 25.000 евра, половен автомобил стар три години за 15.000 евра изгледа како вистинска зделка. Буџетот што порано го издвојувавме за ново возило се претвори во бројка за половен автомобил.
Треба да се земе предвид дека увозот на автомобили со стандард за емисија Еуро 5 еден ден ќе биде укинат. Веќе има гласини за тоа. Ова значи дека најчесто увезените автомобили, оние од 2011 и 2012 година, а честопати и постари, ќе станат недостапни. Ако Еуро 6 стане единствената опција, ќе увезуваме автомобили помлади од 2014 година, а тоа значи само едно - повисоки цени.
Експертите велат дека ако планирате да купите половен автомобил, моменталниот пад на цената може да биде добра можност. Сепак, не брзајте премногу - падот може да трае до 2026 година.
Од друга страна, ако планирате да го продадете вашиот автомобил, чувањето половен автомобил на долг рок може да биде поисплатливо, особено затоа што повеќето нови автомобили се надвор од вашиот буџет. Исто така, ако веќе сте во процес на продажба и купување нов автомобил, половен автомобил кој е неколку години помлад, не мора да биде нов автомобил, може да биде добра опција, бидејќи цените ќе продолжат да растат во текот на целата година.
Едно е сигурно: „затишјето“ што го гледаме сега може да биде само пауза пред драматичните промени на пазарот на половни автомобили.