Ако сте љубител на книги и читаwе, тогаш веројатно сте слушнале за библиотеката „Рами“ во Истанбул. Некогаш воена касарна, сега е трансформирана во една од најимпресивните зелени оази во градот, комбинирајќи природа, модерна архитектура и стотици илјади книги под еден покрив.
Библиотеката „Рами“ е најголемата библиотека во Истанбул, а неодамна освои уште една важна титула. Беше прогласена за „најзелена библиотека во светот“ на натпреварот Зелена библиотека 2026, организиран од Меѓународната федерација на библиотечни здруженија и институции (ИФЛА).
Престижната награда ѝ беше доделена за нејзината импресивна трансформација. Имено, таа трансформираше воена касарна од XIX век во модерна урбана оаза отпорна на климатските предизвици.
Во конкуренција од 62 проекта од 27 земји, библиотеката „Рами“ се издвои со своите повеќеслојни иницијативи за одржливост, нудејќи инспиративен модел за еколошки свесни културни простори. На овој начин, покажа дека историското наследство, заштитата на животната средина и модерното библиотекарство можат да живеат заедно под ист покрив.
Библиотеката Рами се наоѓа во населбата Ејупсултан во Истанбул, во комплексот на историските касарни Рами. Изградена помеѓу 1826 и 1828 година, по обемна реставрација и проширување касарната повторно ги отвори своите врати во 2023 година како една од водечките библиотеки во Европа. За време на оваа трансформација, беше применет концептот на адаптивна повторна употреба, целосно зачувувајќи ги оригиналните материјали и историскиот идентитет на градбата.
Со внатрешна површина од 36.000 м² и капацитет од 4.200 седишта, „Рами“ е еден од главните информативни центри во Турција. Неговата понуда вклучува дигитална библиотека, библиотека за деца и млади, дел за возрасни и разни специјализирани колекции, обезбедувајќи современо искуство за посетителите од сите генерации.
Покрај зачувувањето на својата богата историја, библиотеката „Рами“ нуди сосем поинаква атмосфера, а екологијата е во срцето на нејзиниот концепт. Комплексот вклучува 51.000 м² уреден зелен простор, што ја прави библиотека со најголем затворен парк во Европа. Има 696 дрвја, 99.000 грмушки, биолошко езеро и трска. Овие простори го зачувуваат биодиверзитетот на градот и ја подобруваат локалната микроклима.
Свеста што ја негува се рефлектира во сите, дури и во најмалите детали. Дождовницата собрана од пространите покриви се користи за наводнување на паркот и во тоалетите. Опремата за заштеда на енергија, LED осветлувањето, сензорските системи и сончевите панели придонесуваат за намалување на потрошувачката на енергија. Отпадот се сортира на изворот, опасниот отпад се управува одделно, употребата на пластика за еднократна употреба е сведена на минимум, додека внатрешните работни процеси се целосно дигитализирани.
Библиотеката „Рами“ не само што ја гледа одржливоста преку екологијата, туку применува и холистички пристап што вклучува социјална и образовна улога. Преку разновидни програми и отворени услуги, таа одговара на културните и уметничките потреби на заедницата, отелотворувајќи го концептот на „жива библиотека“.
Овој пристап, исто така, ја поттикнува климатската писменост преку едукативни работилници и информативни услуги. Наменскиот центар за достапни ресурси го олеснува користењето на услугите за луѓе од сите возрасти и потреби, додека Одделот за реставрација „Шифахан“ игра клучна улога во заштитата на наследството со реставрирање на ретки ракописи и стари печатени материјали.
Библиотеката е отворена за посетители 24/7, а исто така служи и како безбедно место за собирање во случај на природни катастрофи, што ја прави важна поддршка за заедницата. Благодарение на овие сеопфатни мерки, „Рами“ стана првата библиотека во Турција што е сертифицирана како Музеј на одржлива биосфера, како и првата што има сертификати за нула отпад и зелена енергија.
Од нејзиното отворање во 2023 година до крајот на 2025 година, повеќе од 8,2 милиони луѓе ја посетиле библиотеката. Денес, таа ги кани сите љубители на природата и книгата од прва рака да го доживеат нејзиниот посебен и многу жив простор.
