Европската комисија за прв пат усвои 47 стратешки проекти за зајакнување на домашните капацитети за стратешки критични суровини, што како резултат ќе го зајакне европскиот синџир на вредност на критичните суровини и ќе ги диверзифицира изворите на снабдување, соопшти Комисијата.
На листата на проекти нема ниту еден проект од Србија, односно го нема проектот Јадар.
Новите стратешки проекти претставуваат важен камен-темелник во имплементацијата на Законот за критични суровини, кој има за цел да обезбеди европската екстракција, преработка и рециклирање на стратешките суровини да задоволат 10, 40 и 25 отсто од европската побарувачка до 2030 година, се вели во соопштението.
Со помагањето на Европа да ги исполни овие цели, новите стратешки проекти значително придонесуваат за зелените и дигиталните транзиции на Европа, истовремено поддржувајќи ја европската одбранбена и воздушна индустрија, се вели во соопштението.
„На самиот почеток на нашите најстратешки синџири на снабдување се суровините. Тие се исто така клучни за декарбонизацијата на нашиот континент. Сепак, Европа во моментов зависи од трети земји за многу од критичните суровини што ѝ се најпотребни. Треба да го зголемиме сопственото производство, да го диверзифицираме нашето надворешно снабдување и да создадеме резерви идентитетот како индустриска сила“, рече извршниот потпретседател за просперитет и индустриска стратегија, Стефан Сежурн.
Новите 47 стратешки проекти се лоцирани во 13 земји-членки на ЕУ: Белгија, Франција, Италија, Германија, Шпанија, Естонија, Чешка, Грција, Шведска, Финска, Португалија, Полска и Романија.
Во соопштението се вели дека овие проекти се избрани затоа што придонесуваат за безбедно снабдување на ЕУ со стратешки суровини, се придржуваат до еколошките, социјалните и критериумите за управување и се технички изводливи.
Беше додадено дека избраните проекти покажуваат и јасни прекугранични придобивки за ЕУ.
Унијата на еколошки организации на Србија (SEOS) денеска испрати писмо до Европската комисија, по повод презентацијата на првата група стратешки проекти според Законот за критични суровини на ЕУ, каде што, како што е наведено, Rio Tinto го номинираше својот контроверзен проект Јадар, кој се однесува на експлоатација и преработка на литиум во западна Србија.
Во писмото до SEOS се наведува дека „што и да одлучи Европската комисија во врска со овој проект, рудник нема да има во долината Јадар! Рудник нема да има бидејќи е деструктивен и штетен за граѓаните на Србија од повеќе аспекти“.
Еколошката алијанса изрази надеж дека разумот ќе надвладее и дека Европа нема себично да гледа само на сопствените интереси на сметка на другите.
„Се надеваме дека Европа нема да ги уништи темелите на кои е основана, особено во време кога народот на Србија се бори за европските вредности и против криминалот и корупцијата. „Пред нас е тест на зрелоста на старата дама Европа“, се наведува во писмото.
Сепак, Сежурн на денешната прес-конференција најави дека проектите од трети земји ќе бидат објавени „во наредните недели“.
